Het Spaans Kasteel

Geplaatst door op 29 december 2012

DECEMBER 2012. Voor velen eindigt de geschiedenis van de Sint-Baafsabdij in 1540. Door de beslissing van keizer Karel om op die plaats een Spaanse dwangburcht te bouwen om zo de Gentenaars beter in toom te kunnen houden, sneuvelde een groot deel van het gebouwencomplex en kreeg het resterende deel een nieuwe bestemming. In de daaropvolgende eeuwen ging de site een eigen, boeiend leven leiden. In de geschiedenisboekjes bleef het ‘Spaans kasteel’ echter steeds in de schaduw van die ooit zo machtige Sint-Baafsabdij staan. Gelukkig zijn er toch nog begeesterde historici die aan dat euvel iets willen doen. Onder hen Griet Maréchal, buur van het eerste uur en dé autoriteit als het gaat over haar Spaans Kasteel. Dit werd nogmaals in de verf gezet door haar recentste publicatie, “Bisschop Antonius Triest en het Spaans Kasteel, een militaire vesting in Gent”, in: Handelingen van het Genootschap voor Geschiedenis te Brugge, 149/2 (2012), p. 239-253. In 2011 schreef ze een bijdrage voor de Gentse evenknie van het eerbiedwaardige Brugs genootschap, “De vergeten Gentse parochie: het Spaans Kasteel in de 17e eeuw”, in: Handelingen der Maatschappij voor Geschiedenis en Oudheidkunde te Gent, 65/1-2 (2011), p. 127-176 en verzorgde ze een bijdrage in onze eigen publicatie, De Buren van de Abdij. 800 jaar arm en rijk in de Machariuswijk, met een hoofdstuk getiteld “Van arm en ziek in het Sint-Baafsdorp en in het Spaans kasteel (13de-17de eeuw)”. Met “De proleten van het Spaans Kasteel” beschreef trouwens ook Herman Balthazar in datzelfde boek een recentere fase (18de-19de eeuw) van de site.

Twee kortere teksten van Griet verschenen in Archieflink, de nieuwsbrief van Gent on Files, de vriendenkring van het Gentse Stadsarchief. Beide teksten zetten we hierbij on line:

Soldatenhuisvesting in het Spanjaardenkasteel in 1707“, in: Archieflink, 10/1 (2010), p. 4-5 en
Het (Spaans) Kasteel, de eerste keuze van Vilain XIII voor de oprichting van het provinciale correctiehuis“, in: Archieflink, 12/3 (2012), p. 1-3.

 

2 reacties op Het Spaans Kasteel

  • Rita Van den Berge zegt:

    De max Griet, mijn pakketje geschiedenislessen breidt steeds uit. En ik moet alles gelezen hebben voor 31 maart, als de abdij weer opengaat. Zal toch een paar gaatjes in mijn schema moeten zoeken…

  • william zegt:

    Hey

    Merci voor de zeer interessante artikels.
    Heel erg jammer dat het Spaans kasteel er niet meer staat.
    De vernielzucht van de mens heeft weer bot gevierd en in de plaats van dit pronkstuk ligt nu het gedrocht Dampoort, ontsierd door massa’s stinkende auto’s …
    Heel erg!